جشن نیلوپر
- laksariamir
- Jul 26, 2020
- 2 min read
Updated: Jul 27, 2020
جشن نیلوپر
جشن نیلوپر که شد نیلوفر هست در تیر ماه
جشنی از ایران زمین است, جشنی هست از دیرگاه
در شش تیر است و آید پیش پای تیرگان
مژده آرد فصل تابستان چو میآید ز راه
از شکوفایی نیلوپر شکوفان گشته روز
گشته پنهان گرچه نیلوپر به زیر نور ماه
بسته چشمان در غروب آفتاب دلنواز
میشکوفد بار دیگر در سکوت هر پگاه
جشنی از آغاز تابستان و از بانوی آب
جشنی از پاکی و شادی جلوه گر در هر نگاه
در شکوه آب و نور و گرمی است زایندگی
گشته زیباتر طبیعت گشته زیبا دیدگاه
رفته از یاد جشن نیلوپر که هست در تیر ماه
جشنی از ایران زمین است, ما شویم آن را گواه
ا.ه.ل.ایرانی (اهلی) مرداد ۱۳۹۰
نیلوفر نماد ایزد بانوی آناهیتا است که بانوی آب، زایندگی و باروری است . جشن نیلوفر به پارسی, جشن نیلوپر, جشنی باستانی در ایران است که در روز ششم تیرماه. گل نیلوفر، نماد ایزدبانو آناهیتا ست. نیلوپر در لابلای آب مرداب و گل و لای رشد میکند اما همیشه تمیز و پاک است و هیچ آلودگی روی گل و برگهایش دیده نمیشود. برگزاری این جشن در این زمان احتمالاً برپایه شکوفا شدن گلهای نیلوفر در آغاز تابستان بوده که در طول سالها به فراموشی سپرده شده. این جشن امروزه در فراهان و محلات و خمین و مارلیک تهران با عنوان جشن اول تووستونی (اول تابستانی) همچنان برگزار میشود.
نیلوفر آبی را نماد شهر کرماشان میگویند. این گل در سرآب نیلوفر در نزدیکی شهر کرماشان میروید و به عنوان نمادی از آیین مهر در نقوش طاق بستان نیز مورد استفاده قرار گرفتهاست.
نیلوفر نیز به خاطر اینکه نماد آناهیتا بوده در نزد ایرانیان ارزش بسیاری داشته است. تیر، بنیاد همه آبها و سرچشمه بارانهاست. این ماه با نام ستاره تیشتر پیوند خاصی دارد که به بارندگی نیز مربوط است. امشاسپندی نشانه مادینه بودن است و این مادینه بودن میتواند نشانه پیوند بین امشاسپندی و بانو آناهیتا میباشد. بنا بر شواهد باستانی، خورداد امشاسپند، نگهبان و پشتیبان آبهاست و در جهان مادی نیز پاسداری از گیاهان را بر دوش دارد. ایرانیان باستان پس از نوشیدن آب، دعایی برای خوردادامشاسپند میخواندهاند و همه اینها نشانه پیوند خاصی بین نیلوفر، آناهیتا، خورداد و تیر وجود میباشد.
ابوريحان بيروني در قرن چهارم هجري قمري زندگی میکرد, و از این جشن یاد میکند اما بدون جزییات. به این دليل و اينكه هنوز منبع ديگري در اين زمينه بهدست نيامده، بهنظر ميرسد اين جشن بیشتر تا قبل از آن زمان برگزار ميشده است.
او با تأكيد بر فراموش شدن بسياري از جشنهاي ايران باستان در زمان حال، بيان كرد: بسياري از جشنهاي باستاني ايرانيان متأسفانه در حال فراموشي هستند. «جشن نيلوفر» نيز در اين دسته قرار ميگيرد، چون متأسفانه هيچ منبع ديگري در اين زمينه در اختيار نيست و كسي اطلاع دقيقي دربارهي زمان، مكان و حتی چگونگي برگزاری آن ندارد.
Comments